"Historia Królewskiego Gimnazjum Realnego w Tarnowskich Górach oraz przegląd pierwszych 25 lat jego istnienia" - dr Wossidlo
4/25/2026
Królewskie Gimnazjum Realne w Tarnowskich Górach
Począwszy od pierwszego roku swojej działalności (1871) Królewskie Gimnazjum Realne w Tarnowskich Górach (Königlichen Realgimnasiums zu Tarnowitz), czyli dzisiejsze II Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Staszica w Tarnowskich Górach wydawało na Wielkanoc sprawozdania z działalności szkoły.
Każdorazowo nauczyciele naukowi tej placówki dołączali jako dodatek do sprawozdania rozprawy na najróżniejsze tematy. W roku 1895 z okazji 25-lecia istnienia instytucji dyrektor dr Paul Wossidlo spisał dokładną historię powstania i działalności szkoły.
Całość tej pracy, jak i większość pozostałych sprawozdań i rozpraw, jest aktualnie dostępna w formie zdigitalizowanej na stronie Śląskiej Biblioteki Cyfrowej, co umożliwiło nam przetłumaczenie tej publikacji na język polski.
Lista uczniów przyjętych w pierwszym roku funkcjonowania Gimnazjum Realnego
28 kwietnia 1870 r.
Do klasy szóstej (Sexta):
Oskar Arndt z Wełnowca
Eduard Beuke z Tarnowskich Gór
Georg Burchardt z Tarnowskich Gór
Felix Drosdek z Tarnowskich Gór
Gustav Eger z Suchej Góry
Rudolf Englisch z Dobieszowic (Polska)
Franz Fleischer z Tarnowskich Gór
Kaspar Gellner z Tarnowskich Gór
Adolf Gerstel z Tarnowskich Gór
Louis Gerstel z Tarnowskich Gór
Louis Glücksmann z kopalni Fryderyk
Alfred Golombek z Tarnowskich Gór
Karl Ingendorf z Tarnowskich Gór
Emil Kamm z Tarnowskich Gór
Nathan Karliner z Tarnowskich Gór
Karl Kidalla z Tarnowskich Gór
Wilhelm Knittel z Tarnowskich Gór
Ernst Kornau ze Starych Tarnowic
Oskar Kotzülla z Tarnowskich Gór
Karl Krause z Tarnowskich Gór
Karl Krebs z Nakła
Karl Kuntze z Roździenia
Eugen Kutzer z kopalni Fryderyk
Ferdinand Langer z Tarnowskich Gór
Franz Lausch z Tarnowskich Gór
Karl Lier z Rudy
Julius Meiß z Tarnowskich Gór
Paul Meyer z Tarnowskich Gór
Paul Mildner z Tarnowskich Gór
Nicolaus Moschny z Piekar Rudnych
Johann Münzer z Tarnowskich Gór
Rudolf Nawrath ze Starych Tarnowic
Salomon Neumann z Mikołowa
Robert Pech z Tarnowskich Gór
Ignatz Poppelauer z Tarnowskich Gór
Simon Pytlik z Rept Starych
Heimann Riesenfeld z Miasteczka Śl.
Ludwig Roth z Tarnowskich Gór
Martin Roth z Tarnowskich Gór
Theodor Sadlon z Piekar Rudnych
Isidor Schlesinger z Piekar Rudnych
Adolf Schnura z Pustek k. Piasecznej
Friedrich Seile z Tarnowskich Gór
Oskar Schubert z Tarnowskich Gór
Viktor Steger z Tarnowskich Gór
Albin Steger z Tarnowskich Gór
Heinrich Stolarzik z Tarnowskich Gór
Josef Strachota z kopalni Verona
Theodor Strużyna z Tarnowskich Gór
Alfons Thanheiser z Bibieli
Wilhelm Tiller z Kopaniny
Max Wachsmann z Tarnowskich Gór
Paul Wachsmann z Tarnowskich Gór
Richard Winkler z Tarnowskich Gór
Rudolf Winkler z Tarnowskich Gór
Do klasy piątej (Quinta):
Isaak Berliner z Mikołowa
Oskar Berner z Tarnowskich Gór
Gustav Böhm z Tarnowskich Gór
Isidor Brauer z Chechła
Guido Dittrich z Tarnowskich Gór
Josef Fischer z Tarnowskich Gór
Hugo Franz z Tarnowskich Gór
Guido Frenzel z Kielczy
Emil Frey z Tarnowskich Gór
Adolf Heymann z Nakła
Emil Hilscher z Tarnowskich Gór
Hugo Kaltenbrunn z Tarnowskich Gór
Fritz Kätscher ze Strzybnicy
Berthold Knaut z Mysłowic
Fritz Liebeneiner ze Strzybnicy
Josef Lukaschik z Tarnowskich Gór
Theodor Mildner z Tarnowskich Gór
Gustav Nestmann ze Strzybnicy
Arthur Parpart z Brynka
Emil Puff z Tarnowskich Gór
Paul Kaiser z Tarnowskich Gór
Felix Rischowsky z Tarnowskich Gór
Max Roth z Tarnowskich Gór
Otto Schlesinger z Tarnowskich Gór
Albert Scholinus z Tarnowskich Gór
Otto Speer z Zawadzkiego
Ulrich Steger z Tarnowskich Gór
Robert Ulfik z Tarnowskich Gór
Albert Wartenberger z Zębowic
Bruno Wolff z Chrzanowa (Galicja)
Do klasy czwartej (Quarta):
Oskar Danziger z Tarnowskich Gór
Karl Kalefse z Tarnowskich Gór
Arthur Knaut z Mysłowic
Karl Lausch z Tarnowskich Gór
Otto Liebeneiner ze Strzybnicy
Franz Loebell z Tarnowskich Gór
Louis Perls z Tarnowskich Gór
Samuel Ritter z Tarnowskich Gór
Josef Scheyer z Tarnowskich Gór
Salo Stein z Tarnowskich Gór
Ewald Weingarten z Tarnowskich Gór
Wilhelm Widera z Miasteczka Śl.
Rozprawy, które w ciągu ostatnich 25 lat były dołączane przez nauczycieli naukowych do corocznych sprawozdań instytucji wydawanych na Wielkanoc:
1871. Oyen, Über die neuhochdeutsche Schriftsprache (pol. O nowo-wysokoniemieckim języku pisanym).
1872. Dr Wossidlo, Über den Naturgenuss (pol. O rozkoszy obcowania z naturą).
1873. Dieckmann, Über die Bedeutung des westlichen Kriegsschauplatzes für den Archidamischen Krieg (pol. O znaczeniu zachodniego teatru działań wojennych dla wojny archidamijskiej).
1874. Gründler, Über den Gebrauch einiger Präpositionen bei Curtius (pol. O użyciu niektórych przyimków u Kurcjusza).
1875. Pietzker, Über den Wert des mathematischen Unterrichts für die formale Bildung (pol. O wartości nauczania matematyki dla kształcenia formalnego).
1881. Dr Schwen, Über griechischen und römischen Epikuräismus (pol. O greckim i rzymskim epikureizmie).
1880. Dr Walter, Theoretische Bestimmung der Gesetze, wonach bei vollkommenen Gasen die Molecularsphären resp. Wirkungssphären, die Weglänge, sowie die Koeffizienten der inneren Reibung und Wärmeleitung von der Temperatur abhängen (pol. Teoretyczne wyznaczenie praw, według których w gazach doskonałych sfery molekularne względnie sfery oddziaływania, droga swobodna oraz współczynniki tarcia wewnętrznego i przewodnictwa cieplnego zależą od temperatury).
1877. Hennig, Über das Vorkommen des Schwefels, seine Verwendung und die Erkennung in seinen Verbindungen (pol. O występowaniu siarki, jej zastosowaniu oraz rozpoznawaniu w jej związkach).
1878. Dr Urbich, Über die Reichsteilungen der Söhne Chlodowechs I. und Chlotars I (pol. O podziałach państwa między synów Chlodwiga I i Chlotara I).
1888. Sandmann, Schillers Macbeth und das englische Original (pol. „Makbet” Schillera i oryginał angielski).
1887. Oyen, Über die Betonung der deutschen Wörter und die Quantität ihrer Silben (pol. O akcentowaniu słów niemieckich i ilości ich sylab).
1886. Gründler, Übersetzung des 1. Gesanges der Aeneide Vergils (pol. Tłumaczenie pierwszej księgi Eneidy Wergiliusza).
1884. Dr Wossidlo, Buffon als Mensch, Gelehrter und Schriftsteller (pol. Buffon jako człowiek, uczony i pisarz).
1883. Pfundheller, De discidio Pauli et Petri Antiochensi (pol. O sporze Pawła i Piotra w Antiochii).
1885. Dr Walter, Zur Theorie und Praxis der Dynamomaschinen (pol. O teorii i praktyce maszyn dynamoelektrycznych).
1895. Dr Wossidlo, Vorgeschichte des Königlichen Realgymnasiums zu Tarnowitz und Überblick über die ersten fünfundzwanzig Jahre seines Bestehens (pol. Prehistoria Królewskiego Gimnazjum Realnego w Tarnowskich Górach oraz przegląd pierwszych dwudziestu pięciu lat jego istnienia).
1894. Dr Knötel, Die Städtewappen Oberschlesiens. Mit 61 Abbildungen (pol. Herby miast Górnego Śląska, z 61 ilustracjami).
1891. Dr Wossidlo, Das Tarnowitzer Plateau nach seinen geographischen und naturwissenschaftlichen Beziehungen. Tl. I (pol. Wyżyna tarnogórska w jej uwarunkowaniach geograficznych i przyrodniczych, część I).
1890. Dr Walter, Über einige neuere Ansichten auf dem Gebiete der physikalischen Chemie (pol. O niektórych nowszych poglądach w dziedzinie chemii fizycznej).